Ay Tutulması Nedir? Tutulma Çeşitleri Nelerdir? (Konu Anlatımı)

Herkese merhabalar.Bu yazımızda sizlere ay tutulmasının ne anlama geldiğini, ay tutulması çeşitlerini ve evrelerini detaylı şekilde konu olarak anlatacağız.

Ay, Dünya’nın çevre yörüngesinde dönerken yeterli şartlar olduğu zaman Dünya’nın arka tarafında kalır. Bu yüzden de Dünya’nın engellemesi nedeniyle güneş ışınları Ay yüzeyine düşemez olur. Bu durumda karanlıkta tarafta kalan Ay kısa zamanlı da olsa Dünya’dan görülemez olmaktadır. Bu olaya ay tutulması adı verilir.

Ay tutulmaları sadece dolunay evrelerinde olabilmektedir. Yani hicri takvime göre 14. 15. ve 16. günlerde dolunay oluştuğu için sadece bu 3 günde ay tutulması gerçekleşebilir. Hatta sadece ayın dolunay olması da yeter şart değildir. Ay tutulması hem dolunay evresinde olup hem de düğümler çizgisi koşullarında meydana gelen dolunay evrelerinde gerçekleşir. Çünkü ay yörüngesi tutulum düzlemi ile çakışık olmadığı için her dolunay evresinde tutulma gözlenmemektedir.Ay tutulması için uygunluk durumlarını aşağıdaki resimdeki gibi paylaştık.

Ay tutulması uygunluk durumları
Ay tutulması uygunluk durumları

Şimdi gelelim ay tutulmasının çeşitlerine.Toplamda tam, parçalı, gölgeli ve parçalı gölgeli olmak üzere 4 çeşit(4 evreli) ay tutulması vardır.Bunlar aşağıdaki gibidir;

Tam Ay Tutulması= Ay küresinin tümü Dünya’nın tam gölge konisinden geçtiği zamanki oluşan tutulmaya tam ay tutulması denir. Bu durumda Ay’ın tamamı görünmez olur. Tam ay tutulmaları 1 saatten daha uzun süre sürebilir yani duruma göre değişir diyebiliriz.

Parçalı Ay Tutulması= Ay’ın bir kısmı Dünya’nın tam gölge konisinden geçtiğinde oluşan tutulma parçalı ay tutulmasıdır. Bu durumda Ay yuvarlağının sadece bir kısmı görülmez olur.

Gölgeli Ay Tutulması= Ay, Dünya’nın yarı gölge konisine tamamen girdiğinde oluşan tutulmaya gölgeli ay tutulması denilmektedir. Bu anda Ay, Güneş’in sadece belli bir tarafından ışık alabildiği için normalden daha da sönük görülmektedir.

Parçalı Gölgeli Ay Tutulması= Ay’ın bir kısmı, Dünya’nın yarı gölge konisine girdiğinde oluşan tutulmaya parçalı gölgeli ay tutulması denilir. O durumda Ay’ın, yarı gölge konisi içinde kalan kısmı Güneş’in sadece bir tarafından ışık alabildiği için bu yerler normal durumdaki Ay’dan daha sönük görülür yani parlaklığı az şekilde görülür diyebiliriz.

Ay tutulması
Ay tutulması

Tam ay tutulması bir anda gerçekleşmez. Ay tutulması ilk önce parçalı gölgeli tutulma ile başlamaktadır ve sırasıyla gölgeli tutulma, parçalı tutulma ve tam tutulma olarak devam etmektedir.Ardından ters yönde devam ederek sona erer.Yani ay tutulması aşağıdaki sırayla gerçekleşir;

1. sırada==> parçalı gölgeli tutulma olur.
2. sırada==> gölgeli tutulma olur.
3. sırada==> parçalı tutulma olur.
4. sırada==> tam tutulma olur.

şeklinde sırayla gerçekleşir.Ardından tam tersi yönde devam eder ve tutulma tamamlanır.

Ay tutulma çeşitleri
Ay tutulma çeşitleri

Bu yazımızda sizlere ay tutulmasının konu anlatımı anlattık.Ay tutulması hakkında tüm kısa bilgiler bu şekildedir.Umarız faydalı olur.Herkese derslerinde başarılar ve iyi çalışmalar dileriz…

Kaynak = MEB

YORUMLAR

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir